| | Grupa Logiki, Języka i Informacji (GLLI) przy Uniwersytecie Opolskim jest kolektywem złożonym z językoznawców, logików, filozofów, psychologów i matematyków. Stanowi ona forum do dyskusji i wymiany idei dotyczących reprezentowanych przez nich dziedzin.
|
| O Grupie Logiki, Języka i Informacji |
Inicjatywa powołania Grupy Logiki, Języka i Informacji (GLLI) przy Uniwersytecie Opolskim, jest efektem działania kilku stymulujących czynników:
Opolskie środowisko naukowe posiada bogate tradycje logiczne, zapoczątkowane przez Profesora Jerzego Słupeckiego, byłego rektora Wyższej Szkoły Pedagogicznej (bezpośredniej poprzedniczki UO), znakomitego reprezentanta Warszawskiej Szkoły Logicznej oraz kontynuatora i popularyzatora twórczości jej założycieli – Jana Łukasiewicza i Stanisława Leśniewskiego oraz wybitnego, wspólnego ich ucznia, Alfreda Tarskiego.
Badania w zakresie logiki i dziedzin pokrewnych są w Opolu twórczo rozwijane, zarówno przez bezpośrednich uczniów Profesora Słupeckiego (Profesorowie Grzegorz Bryll, Katarzyna Hałkowska, Krystyna Piróg-Rzepecka, Urszula Wybraniec Skardowska), jak i naukowców wywodzących się z innych ośrodków naukowych i szkół. W tym kontekście wymienić tu należy zwłaszcza takie dziedziny badawcze, jak: filozofia języka, logika języka, w tym pragmatyka logiczna, obejmująca zagadnienia komunikacji językowej, abstrakcyjna logika algebraiczna, zastosowania logiki do informatyki, teoria nieostrej i przybliżonej informacji, automatyczne testowanie tekstów i poprawności wnioskowania.
Osiągnięcia ośrodka opolskiego w wymienionych dziedzinach są znaczące, uznane w Polsce i rozpoznawane poza jej granicami.
Opolskie środowisko naukowe – za sprawą profesorów Stanisława Rosponda, Henryka Borka, Stanisława Kochmana oraz ich kontynuatorów, m.in. w osobach profesorów Wojciecha Chlebdy i Stanisława Gajdy – posiada znaczące osiągnięcia w zakresie językoznawstwa polskiego i słowiańskiego.
Badania opolskiego środowiska lingwistycznego uzyskały powszechna już renomę, nie tylko w Polsce.
Potrzeba zintegrowania badań w zakresie logiki, języka i informacji stwarza szansę na szersze włączenie się opolskiej społeczności akademickiej w różne nurty badań w wymiarze krajowym i zagranicznym.
Opolskie środowisko logiczne jest od piętnastu lat współorganizatorem, z udziałem pozostałych śląskich uniwersytetów, ogólnopolskich konferencji pt. Zastosowania logiki w filozofii i podstawach matematyki, które corocznie odbywają się, często z udziałem gości zagranicznych, w Szklarskiej Porębie. Konferencje te, o szerokim spektrum naukowym, obejmującym w szczególności zagadnienia językoznawstwa i pragmatyki logicznej, zyskały uznanie w Polsce. Jednym z jej kierowników naukowych jest Profesor Janusz Czelakowski. Biorą w nich udział badacze ze wszystkich liczących się krajowych ośrodków naukowych. Planuje się włączenie w tę inicjatywę okolicznych uniwersytetów czeskich i niemieckich.
Od lat działa też w Instytucie Matematyki i Informatyki UO ogólnopolskie seminarium skupione na badaniu podstawowych zależności między logiką, podstawami matematyki i teorią języka.
|
|
| O celach naukowych Grupy |
Trudno jest przecenić wpływ Warszawskiej Szkoły Logicznej oraz Kazimierza Ajdukiewicza na rozwój formalnie zorientowanej lingwistyki, zwłaszcza w dziedzinie gramatyk kategorialnych oraz składni języków sztucznych. Metody formalnej lingwistyki są jednym z podstawowych narzędzi współczesnego logika i informatyka.
Ważnym obszarem badawczym, leżącym na styku współczesnej lingwistyki (niekoniecznie formalnej) i logiki jest teoria form poprawnego wnioskowania w językach naturalnych. Jest to obszar zaniedbany przez logików (z różnych powodów) i niedoceniany przez lingwistów. Leży on jednak w centrum teorii komunikacji językowej.
Grupa Logiki, Języka i Informacji jest kolektywem skupiającym przedstawicieli językoznawców, logików, filozofów, psychologów, informatyków i matematyków. Zapewnia ona forum dla wymiany idei dotyczących reprezentowanych przez nich dziedzin nauki.
Zapoczątkowana w latach siedemdziesiatych ubiegłego stulecia współpraca naukowa między Opolem, a innymi ośrodkami polskimi i zagranicznymi w zakresie dyskursu naukowego oraz lingwistycznych i logicznych aspektów komunikacji językowej zaowocowała szeregiem ciekawych, niebanalnych efektów. Ukazują one perspektywę badawczą, która jest interesująca zarówno dla lingwistów, jak i logików.
|
|
| O formach i perspektywach działania Grupy |
Podstawowe formy to wspólne seminaria, odczyty oraz konferencje krajowe i międzynarodowe.
Istotną funkcją Grupy jest też reprezentowanie środowiska opolskiego na zewnątrz, na różnych forach krajowych i międzynarodowych.
Włączenie się Uniwersytetu Opolskiego w sieć uniwersytetów europejskich rodzi potrzebę stworzenia form organizacyjnych, ułatwiających funkcjonowanie w sieci. Naturalnym sposobem działania jest nawiązanie współpracy z ogólnoeuropejskimi towarzystwami i organizacjami naukowymi.
W przypadku opolskich środowisk logicznych i lingwistycznych, partnerem tym jest the European Association for Logic, Language and Information (FoLLI) z siedzibą w Amsterdamie.
Dotychczasowy dorobek naukowy i organizacyjny FoLLI pozytywnie zaznaczył się w międzynarodowym życiu naukowym. FoLLI od ponad 20 lat patronuje organizowanym corocznie Europejskim Letnim Szkołom Logiki, Języka i Informacji (ESSLLI). Szkoły te pod auspicjami FoLLI odbywają się w różnych europejskich uniwersytetach, ostatnio w Hamburgu i Bordeaux. Gromadzą one setki młodych badaczy ze wszystkich niemal krajów naszego kontynentu.
Grupa GLLI jest naturalnym, lokalnym partnerem FoLLI, współpracującym w zakresie rozmaitych inicjatyw o charakterze międzynarodowym, zarówno w aspekcie merytorycznym, jak i organizacyjnym.
Formy działania Grupy są zgodne z zasadami przyjętymi przez FoLLI.
Powstanie Grupy Logiki, Języka i Informacji wiąże się z propozycją zorganizowania w Opolu – po raz pierwszy w Polsce – kolejnej Europejskiej Letniej Szkoły Logiki Języka i Informacji (ESSLLI 2012 lub ESSLLI 2013). Jest wstępna akceptacja ze strony FoLLI w sprawie organizacji Szkoły w Opolu. Partnerem ze strony polskiej w rozmowach i pracach dotyczących organizacji i programu Szkoły jest Grupa Logiki, Języka i Informacji.
|
|
|
|